Slovenia
Republika Slovenija
|
Slovenia esas mikra-stato qua jacas en suda Europa. Lua vicina landi esas:
Lua litoro havas aproxime 47 km.
Bazala fakti pri Slovenia.
Indexo |
[redaktar] Historio
Dum lua historio, Sloveniana teritorio esis parto di diferenta stati. Dum 14ma yarcento, Slovenia divenis parto di Habsburg-imperio, di qui teritorii formis, pose, Austriana imperio, inter 1815 e 1866. Sloveniani lore habitis la regioni di Kranjska, Goriška in Gradiščanska e parto di Istria. Kelka Sloveniani anke habitis l'Otoman imperio.
De frua 18ma yarcento til frua 19ma yarcento Slovenia experiencis un periodo di paco, kun pasabla ekonomiala kresko. L'urbo di Trieste esis deklarita libera portuo ye 1718, kreskanta l'ekonomio di la regiono. Ye 1848, nacionala movo nomita Zedinjena Slovenija aparis en regiono. Kun komeco di Unesma mondo-milito, Slovenia restis en fronto di kombato inter Italiani ed Austriani.
Kun fino di Unesma mondo-milito, Slovenia unionis kun Serbia e Montenegro ad formar Rejio di Serbiani, Kroatiani e Sloveniani, pos nomizita Yugoslavia, kontre la deziro di 70% di Sloveniana parlamentisti. Malgre ta, Sloveniani mantenis kelka kulturala autonomeso en la rejio, e pose en la republiko di Yugoslavia. Opozite, Sloveni en Italia, Austria e Hungaria sufris kun politiki por koaktita asimileso, e kelkafoye violenta persekuto.
Kande Yugoslavia divenis komunista stato, Slovenia partoprenantis Republiko Socialista Federala di Yugoslavia.
Slovenia deklaris lua nedependeso ye 25 di junio 1991 e pos 10-dii milito, okuris armistico. Lasta Yugoslaviana trupi livis lando ye oktobro 1991. Ye decembro sam yaro lando adoptis lua konstituco.
Europana Uniono agnoskis Sloveniana nedependeso ye 1992, e lando divenis membro di Unioninta Nacioni en mayo sam yaro. Ye 1 di mayo 2004 Slovenia divenis membrostato di EU.
[redaktar] Politiko
Slovenia esas parlamentala republiko. La prezidisto esas la chefo di stato, elektita da populo por 5-yara periodo. La chefa ministro (nune Borut Pahor) esas la chefo di guvernerio, selektita da prezidisto ed elektita da parlamento.
La parlamento (Državni Zbor) havas 90 membri, elektata da populo por 4-yara periodo. Sloveniana konstituco esis adoptita ye 23 di decembro 1991 e til nun on sufris quak emendi.
[redaktar] Geografio
L'averajala altitudo di Slovenia esas 557 metri. La maxim alta monto di lando esas Triglav, kun 2,864 metri. Cirkum 50% di lando esas kovrita en foresti.
[redaktar] Ekonomio
| Videz anke: Ekonomio di Slovenia. |
Slovenia adoptis Euro kom pekunio ye 1 di januaro 2007. Lando havas la maxim alta KLP per persono de landi qua eniris EU pos 2004.
[redaktar] Demografio
Plu kam 83% de la populo esas Sloveni, e 8,9% ne deklaris lua raso, segun 2002 demografiala kontado. Ye 2007 averajala viv-esperajo esis 74,6 yari viri e 81,8 yari mulieri[2]. Cirkum 12,4% de la populo naskis exterlande, segun statistiki ye 2008[3]
Segun demografiala kontado 2002, katolikismo esis religio por 57,8% di totala populo. Altra religii esas Islamani (2,4%, precipue kun l'enmigro di Bosni) e ortodoxi (2,2%). Evangeliala ed altri Kristani esis 1,6%. Cirkum 10% deklaris su ateisti.
La maxim granda urbo esas Ljubljana, chefurbo di lando. Altra du importanta urbi esas Maribor e Kranj.
[redaktar] Kulturo
L'unesma libri en Sloveniana linguo esis Abecedarium, imprimita ye 1550. Kelka importanta autori en Sloveniana:
- poeti France Prešeren, Oton Župančič, Edvard Kocbek, e Aleš Šteger.
- skribisti Ivan Cankar, Vladimir Bartol, Alojz Rebula, Drago Jančar.
En muziko lando havis importanta kompozisti, kom Jacobus Gallus, Janez Krstnik Dolar, Giuseppe Tartini (naskinta en Istria) ed en 20ma yarcento, Bojan Adamič.
[redaktar] Referi
- ↑ Populo di Slovenia ye 1 di oktobro 2010
- ↑ Complete life table for the population of Slovenia, 2007 Statistical Office of the Republic of Slovenia, 2009
- ↑ Vsak osmi prebivalec Slovenije priseljenec :: Prvi interaktivni multimedijski portal, MMC RTV Slovenija
[redaktar] Extera ligili
- Slovenia.si. Your gateway to information on Slovenia.
- Government of the Republic of Slovenia
| Nuna stati ke esis parto di anciena Yugoslavia | |
|---|---|
| Bosnia e Herzegovina | Kroatia | Republiko Macedonia | Montenegro | (Serbia e Montenegro) | Serbia | Slovenia | Kosovo |
|
|
||
|---|---|---|
| Austria – Belgia – Bulgaria – Chekia – Chipro – Dania – Estonia – Finlando – Francia – Germania – Grekia – Hispania – Hungaria – Irlando – Italia – Latvia – Lituania – Luxemburgia – Malta – Nederlando – Polonia – Portugal – Rumania – Slovakia – Slovenia – Suedia – Unionita Rejio Kandidato-stati: Kroatia – Republiko Macedonia – Turkia |

