Haseke
| Haseke الحسكة Al-Hasakah Hesîçe Hasiçi | |
|---|---|
Şehir | |
Haseke'nin Suriye'deki konumu | |
| Ülke | |
| İl | Haseke İli |
| Kanton | Cezire Kantonu |
| Yönetim | Suriye Geçiş Hükûmeti |
| Rakım | 313 m |
| En yüksek nokta | 341 m (1.118 ft) |
| Nüfus (2023) | |
| • Toplam | 422.445 |
| Zaman dilimi | UTC+02.00 (DAS) |
| • Yaz (YSU) | UTC+03.00 (DAYS) |
Haseke veya el-Haseke (Türkçe: Hasiçi, Arapça: الحسكة al-Hasakeh[1], Kürtçe: Hesîçe, Süryanice: ܓܨܪܛܐ), Suriye’nin kuzeydoğusunda yer alan bir şehir ve Haseke ilinin merkezidir. 2023 yılı tahminlerine göre 422.445 nüfusa[2] sahip olan Haseke’de başlıca Araplar, Kürtler ve Süryaniler yaşamakta olup, daha küçük topluluklar hâlinde Ermeniler ve Çeçenler de bulunmaktadır. Haseke, Kamışlı kentinin yaklaşık 80 kilometre güneyinde yer alır. Fırat Nehri’nin bir kolu olan Habur Çayı, şehir içinden batı-doğu doğrultusunda akmaktadır. Çağ Çağ Deresi ise Haseke’de kuzeyden gelerek Habur Nehri’ne katılır. Şehir (ve çevresindeki bölgeler) Suriye Geçiş Hükûmeti tarafından kontrol edilmektedir.[3]
Verimli toprakları, bol su kaynakları, doğal güzellikleri ve çok sayıda arkeolojik alanı ile tanınan bölge, aynı zamanda modern dönemde önemli bir kentsel gelişim sürecine tanıklık etmiştir; çevresinde çok sayıda tarımsal ve sanayi projesi hayata geçirilmiştir. Ancak son yirmi yıl içinde, başlıca su kaynağı olan Habur Nehri’nin kuruması, tarım arazilerinin büyük bir bölümünün kaybına yol açmış; bu durum, bölge halkının önemli bir kısmının ülke içi göçe zorlanmasına neden olmuştur. Söz konusu göçler özellikle Suriye’nin başkenti Şam ile güneydeki Dera illerine yönelmiş, göç edenler sanayi tesislerinde ve tarım arazilerinde çalışmıştır.[4]
Suriye İç Savaşı
[değiştir | kaynağı değiştir]26 Ocak 2011'de, ayaklanmanın ilk olaylarından birinde,[5] Haseke'li olan Hasan Ali Akleh, benzin dökerek kendisini ateşe verdi. Görgü tanıklarının ifadesine göre, eylem "Suriye hükûmetine karşı bir protesto" idi.[6][7][daha iyi kaynak gerekli]
2015 yazında gerçekleşen Haseke Muharebesi sırasında, Suriye hükûmeti kentin büyük bir bölümünde kontrolü Irak ve Şam İslam Devleti'ne (IŞİD) kaptırdı ve şehir daha sonra Kürt YPG güçleri tarafından ele geçirildi. Bunun ardından, Haseke'nin yaklaşık %75'i ve çevresindeki kırsal alanların tamamı Kuzey Suriye Federasyonu - Rojava yönetimi altına girerken, şehir merkezindeki bazı bölgeler Suriye hükûmetinin kontrolünde kalmaya devam etti.[8][9][10] Birleşmiş Milletler, iç savaşla bağlantılı şiddet olaylarının 120.000'e kadar kişiyi yerinden ettiğini tahmin etmektedir.[11]
16 Ağustos 2016'da, Haseke Muharebesi başladı ve YPG ile Asayiş güçleri, hükûmet kuvvetlerinin elinde kalan bölgelerin büyük bölümünü ele geçirdi.[12] 23 Ağustos 2016'da, YPG ile Suriye Ordusu arasında varılan bir anlaşma sonucunda şehir genelinde ateşkes sağlandı. Haseke, bu tarihten itibaren Kuzey ve Doğu Suriye Demokratik Özerk Yönetimi çerçevesinde Cezire Bölgesi'nin bir parçası hâline geldi.[13][14]
Temmuz 2018'de Suriye Ordusu, daha önce YPG ve Asayiş güvenlik güçlerinin kontrolünde olan Haseke şehrindeki El-Naşva Bölgesi'ne Suriye bayrağını çekti.[15] Ancak Eylül-Kasım 2019'da Asayiş güçleri hala El-Naşva bölgesinde bulunuyordu ve tutuklamalar yapabiliyordu.[16][17]
Ocak 2021'de, Şam hükûmetiyle yaşanan anlaşmazlıklar nedeniyle Haseke ve Kamışlı'nın hükûmet kontrolündeki bölgeleri Asayiş tarafından kuşatıldı.
Mart 2023'te, ABD, bir ABD'li müteahhidin öldürüldüğü bir insansız hava aracı saldırısının ardından şehirdeki IRCG güçlerine karşı misilleme saldırıları düzenledi.
Ağustos 2024'te, SDF, hükûmet kontrolündeki bölgelerden kaynaklanan ve Deyr ez-Zor'daki SDF mevzilerine yönelik sınır ötesi saldırılara misilleme olarak bölgeyi bir hafta süreyle kuşattı. Kuşatma, Rus arabuluculuk çabalarıyla bir kez daha kaldırıldı.[18]
Esad rejiminin düşüşünden sonra
[değiştir | kaynağı değiştir]Şehir, Esad rejiminin düşüşünün ardından 6-7 Aralık 2024'te Kürt güçlerinin tam kontrolüne geçti. Baasçı Suriye güçleri, kalan toprakların kontrolünü hiçbir direnişle karşılaşmadan Suriye Demokratik Güçlerine (SDF) devretti.[19][20]
2026'daki kuzeydoğu Suriye taarruzunun ardından, Suriye Geçiş Hükûmeti güçleri, ateşkes anlaşmasının bir parçası olarak 2 Şubat'ta şehre girdi.[21]
İklim
[değiştir | kaynağı değiştir]| Aylar | Oca | Şub | Mar | Nis | May | Haz | Tem | Ağu | Eyl | Eki | Kas | Ara | Yıl |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Ortalama en yüksek sıcaklık (°C) | 10,7 | 13,4 | 17,9 | 23,6 | 30,6 | 36,6 | 40,2 | 39,5 | 35,5 | 28,2 | 19,6 | 12,5 | 25,7 |
| Ortalama sıcaklık (°C) | 5,2 | 7,4 | 11,3 | 16,4 | 22,6 | 28,3 | 31,5 | 30,4 | 25,8 | 19,1 | 11,7 | 6,7 | 18,0 |
| Ortalama en düşük sıcaklık (°C) | 0,6 | 2,4 | 4,9 | 9,3 | 14,1 | 19,1 | 22,4 | 21,5 | 16,4 | 10,8 | 5,2 | 2,2 | 10,9 |
| Ortalama yağış (mm) | 51,5 | 41,3 | 44,1 | 49,0 | 18,2 | 0,5 | 0,2 | 0,0 | 2,1 | 16,5 | 23,3 | 42,2 | 288,9 |
| Kaynak: Ulusal Okyanus ve Atmosfer Dairesi[22] |
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ "انهاء أعمال التنقيب في "تل الحسكة" الأثري..." www.esyria.sy (Arapça). 10 Aralık 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Ocak 2026.
- ^ "Al-Hasakah Population 2026". World Population Review (İngilizce). 9 Ocak 2026. 8 Aralık 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Ocak 2026.
- ^ "New deal reached for Hasakah in Hmeimim Base". AMN - Al-Masdar News | المصدر نيوز (İngilizce). 23 Ağustos 2016. 10 Kasım 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Ocak 2026.
- ^ "محافظة و مدينة الحسكة". محافظة و مدينة الحسكة. 6 Aralık 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Ocak 2026.
- ^ "أبرز محطات الثورة السورية خلال الأيام الماضية.wmv". Al Jazeera. 24 Nisan 2011. 17 Ekim 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Kasım 2011.
- ^ "Information on the death of a young man who burned himself in Al Hasakah". free-syria.com. 30 Ocak 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Ocak 2011.
- ^ "Syrian suicider is "Hasan Ali Akleh". Damascus has banned a demonstration in support of Egypt". Middle East Transparent. 5 Şubat 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Ocak 2011.
- ^ "Arşivlenmiş kopya". 19 Ekim 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Ekim 2019.
- ^ "IS-extremisten rukken op in Syrië". Nieuwsblad. 1 Ağustos 2014. 12 Ağustos 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Ağustos 2014.
- ^ Halabi, Alaa (24 Haziran 2014). "Hasakah residents fear ISIS rally in east Syria". al-Safir. 10 Kasım 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Ağustos 2014.
- ^ Westall, By Sylvia. "Kurds secure Syria's Kobani as Islamic State targets northeast". Reuters UK (İngilizce). 14 Eylül 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Ocak 2026.
- ^ "Kurdish YPG launches push for control of Syria's Hasaka". Al Jazeera (İngilizce). 16 Aralık 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Ocak 2026.
- ^ "'I am here': New census in northern Syria seeks to document unregistered Syrian Kurds". Syria Direct (İngilizce). 11 Aralık 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Ocak 2026.
- ^ "Syrian regime supporters protest against Rojavan federalism in Hasakah - ARA News". ARA News (İngilizce). 2 Ekim 2016. 14 Aralık 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Ocak 2026.
- ^ "Syrian Army raises flag over Hasakah district formerly controlled by Kurdish forces". 11 Temmuz 2018. 11 Temmuz 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Temmuz 2018 – Al Masdar News vasıtasıyla.
- ^ "SDF kidnaps dozens of orphans and hundreds of youths in eastern Syria". Euro-Mediterranean Human Rights Monitor (İngilizce). Anas al-Jarjawi. Geneva, Switzerland. 18 Eylül 2019. Erişim tarihi: 14 Kasım 2019.
According to local reports, the so-called military police and the Asayish forces, the security arms of SDF, arrested hundreds of young people of the Arab tribes this week [...] at Al-Quds park, Marshou, al-Kahrabah and al-Nashwa roundabouts in al-Hasaka.
- ^ @ (14 Kasım 2019). "+++Two ISIS [[:Şablon:As written]] fleeing from Al-hol camp were arrested by Asayîş internal security force in al-Nashwa neighborhood, Hasake city" – X vasıtasıyla. URL–vikibağı karışıklığı (yardım); Eksik ya da boş |kullanıcı= (yardım); Eksik ya da boş |numara= (yardım)
- ^ "SDF lift siege of Syrian regime-held areas of Qamishli, Hasakah". The New Arab (İngilizce). 16 Ağustos 2024. 13 Eylül 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Mart 2025.
- ^ "Iran Update, December 7, 2024". Institute for the Study of War (İngilizce). 7 Aralık 2024. Erişim tarihi: 9 Mart 2025.
- ^ "Celebrations in Hassakeh as the SDF has taken full control over the government pockets in Hassakeh and Qamishlo". Liveuamap.com (Original source is Scharo Maroof on X) (İngilizce). 6 Aralık 2024. Erişim tarihi: 11 Aralık 2024.
- ^ "Syrian state forces deploy in Kurdish-run city under ceasefire deal". Reuters. 2 Şubat 2026.
- ^ "Hasiçi İklim Verileri 1961–1990". Ulusal Okyanus ve Atmosfer Dairesi. Erişim tarihi: 26 Nisan 2017.
Dış bağlantılar
[değiştir | kaynağı değiştir]- Haseke'nin haber, ihtiyaç ve servisleri için kurulmuş ilk tam internet sitesi[ölü/kırık bağlantı]
- İlk Hükümet Resmi İnternet Hizmetleri ve Sitesi
Fotoğraf galerisi
[değiştir | kaynağı değiştir]-
Kokab Dağı.
-
Hasiçi'ne bağlı bir köyden, bir manzara.
| Suriye'deki bir yerleşim yeri ile ilgili bu madde taslak seviyesindedir. Madde içeriğini genişleterek Vikipedi'ye katkı sağlayabilirsiniz. |