Leispiachas
Aomadh is feidhmiú gnéasach idir mná is ea leispiachas. Is leispiach í bean a bhfuil caidreamh grámhar aici, nó ar mhaith léi caidreamh grámhar a bheith aici, le bean eile.
Tagann an téarma leispiach ón oileán Ghréige “Lesbos”, áit ar tháinig a file Sappho as. Ceaptar ar Sappho már sár-fhile a aois. Scríobh sí dánta faoine caidreamheacha.
Da réir glanadh de stair bean, níl mórán scríobhte faoi gnéasachas mná in ginearálta nó hómaighnéasachas bean ar leith. Tá na céad tagairt ó na 600-500ú RCR, filíocht Sappho san áireamh.
Chaitheadh caidreamh agus meallaigh leispiachas, chomh mhaith le iomparachtaí inscne neamhrialta a bhíonn i ciorcal lesbiananach níos minice ná i ngrúpaí eile, difriúla i rith aoiseanna difriúla agus cultúra. Cé go bhfuil roinnt cláraigh de caidreamh agus iomparach leispiachas i stair, tháinig an smaoineamh go mbeidh duine in ann bheidh ina leispiach mar catagóir de dhuine san Eoraip san 19ú aois. Tá difríocht móra idir na cearta atá ag leispiacha timpeall an domhain, ag réimhse ó sár-dhrochíde go glacadh ina chultúr le chosainte dlíthiúil. Cosúil le hómaighnéasachas fireann, is ábhar é atá ag éirí níos polaitiúla le blianta anuas, nasctha go minic le feimineachas.
Féach freisin
[cuir in eagar | athraigh foinse]Tagairtí
[cuir in eagar | athraigh foinse] | Tá an t-alt seo bunaithe ar ábhar as Fréamh an Eolais, ciclipéid eolaíochta agus teicneolaíochta leis an Ollamh Matthew Hussey, foilsithe ag Coiscéim sa bhliain 2011. Tá comhluadar na Vicipéide go mór faoi chomaoin acu beirt as ucht cead a thabhairt an t-ábhar ón leabhar a roinnt linn go léir. |
 | Is síol a bhaineann leis an dtéarma LADT é an t-alt seo. Cuir leis, chun cuidiú leis an Vicipéid.
Má tá alt níos forbartha le fáil i dteanga eile, is féidir leat aistriúchán Gaeilge a dhéanamh. |