Santa Cruz Tenerifekoa

Biztanleria-piramidea 2025; Guztira: 100.653 gizon, 110.845 emakume
	Iturria: Instituto Nacional de Estadística

Santa Cruz Tenerifekoa; Santa Cruz de Tenerife
	Espainiako udalerria
	Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe	Espainia
Autonomia	Kanariak
Probintzia	Santa Cruz Tenerifekoko probintzia
Alkatea	Patricia Hernández Gutiérrez (en)
Izen ofiziala	Santa Cruz de Tenerife
Jatorrizko izena	Santa Cruz de Tenerife
Posta kodea	38001–38010
INEk ezarritako kodea	38038
Herriburua	Santa Cruz de Tenerife
Geografia
Koordenatuak	28°28′N 16°15′W / 28.47°N 16.25°W
Azalera	150,56 km²
Altitudea	4 m
Mugakideak	San Cristóbal de La Laguna eta El Rosario
Demografia
Biztanleria	211.957 (2025)
Dentsitatea	1.408 bizt/km²
Informazio gehigarria
Sorrera	1833
Telefono aurrizkia	922
Hiri senidetuak	Rio de Janeiro, San Antonio, Cádiz, Aranda de Duero, Caracas, Niza, Santa Cruz del Norte (en) , Guatemalako Hiria eta Santo Domingo
Matrikula	TF
	santacruzdetenerife.es

Artikulu hau Kanariar hiriari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Santa Cruz».

Santa Cruz Tenerifekoa^[1] (gaztelaniaz: Santa Cruz de Tenerife) Espainiako hiria da; Kanarietako bigarren populatuena, Las Palmasen ondoren. Halaber, izen bereko probintziako eta uharteko hiriburua eta hiri nagusia da. Azken erroldaren arabera 211.957 biztanle zituen 150,56 km²-ko azaleran.

Historia

1494an espainiarrek hiria sortu zuten, baina haien eta guantxeen arteko borrokak izan ziren hiriaren inguruan beste bost urtez. Behin konkistaturik, Santa Cruzek garrantzi handia hartu zuen urte haietan, eta Inkisizioaren lehen auzitegia han kokatu zen.

Banaketa administratiboa

Santa Cruz Tenerifekoa barrutiak mapan kokatuak.

Santa Cruz bost barruti nagusik osatzen dute batetik bostera zenbatuta. Barruti hauek aldi berean beste hainbat auzotan banaturik daude:

1. barrutia, Anaga (14.135 hab.): Honako herri eta auzoek osatzen dute: Macizo de Anaga, Chamorga, Taborno, Almáciga, Afur, San Andrés, El Suculum, Igueste de San Andrés, El Bailadero, Roque Negro, Casas de La Cumbre, Cueva Bermeja, Los Campitos, Lomo de Las Bodegas, La Alegría, Taganana, Valle Tahodio, Valleseco eta María Jiménez.
2. barrutia, Centro-Ifara (53.652 hab.): Hiriko gunerik zaharrena da eta bertan alde zaharra dago. Honako auzoek osatzen dute Residencial Anaga, Ifara, Urbanización Anaga, Las Mimosas, Barrio Nuevo, Los Lavaderos, Las Acacias, Salamanca, Uruguay, Duggi, Zona Centro, El Toscal, Zona Rambla eta Los Hoteles.
3. barrutia, La Salud-La Salle (70.120 hab.): Biztanle gehien dituen barrutia da eta XX. mendean zehar hirian garatutako zabalgune nagusia bertan eraiki zen. Honako auzoek osatzen dute: Salud Alto, Salud Bajo, Villa Ascensión, El Perú, Cuesta de Piedra, Cruz del Señor, Los Gladiolos, La Victoria, El Chapatal, Buenavista, Los Llanos, San Sebastián, El Cabo, Cuatro Torres eta La Salle.
4. barrutia, Ofra-Costa Sur (47.977 hab.): Barrutia honako auzoek osatzen dute: Tío Pino, Villa Benítez, Vistabella, Santa Clara, Camino del Hierro, César Casariego, Chimisay, Somosierra, Las Delicias, Chamberí, San Antonio, Moraditas, Mayorazgo, Ballester, La Multa, Miramar, Las Retamas, Las Cabritas, Juan XXIII, Nuevo Obrero, San Pío X, Tristán, García Escamez eta Buenos Aires.
5. barrutia, Distrito Suroeste (41.136 hab.): Taco mendia eta TF-2ak hiriaren gainontzeko barrutietatik banatzen dute, hurrengo urteetan garatzeko aukera handienak dituen hiriko gunea da. Honako auzoek osatzen dute: El Sobradillo, El Tablero, Alisios I y II, La Gallega, Añaza, El Chorrillo, Santa María del Mar, Acorán, Barranco Grande eta Tíncer.

Klima

Datu klimatikoak (Santa Cruz)
Hila	Urt	Ots	Mar	Api	Mai	Eka	Uzt	Abu	Ira	Urr	Aza	Abe	Urtekoa
Batez besteko tenperatura maximoa (°C)	20.6	20.9	21.7	22.3	23.7	25.7	28.3	28.8	27.9	26.0	23.9	21.8	24.3
Batez besteko tenperatura (ºC)	17.9	18.0	18.7	19.2	20.6	22.4	24.6	25.1	24.6	23.0	21.0	19.0	21.2
Batez besteko tenperatura minimoa (°C)	15.1	15.1	15.6	16.2	17.5	19.0	20.8	21.4	21.3	20.0	18.1	16.2	18.0
Euria (mm)	34	36	29	14	4	1	0	1	6	18	27	44	214
Euri egunak (≥ 1.0 mm)	5	4	4	3	1	0	0	0	1	3	4	6	31
Eguzki orduak	178	186	216	226	272	297	330	316	251	219	185	175	2851
Iturria: ^[2]

Geografia

Udalerri mugakideak

Honako udalerri hauek ditu mugakide: San Cristóbal de La Laguna eta El Rosario.

Mapa — Santa Cruz Tenerifekoa eta ondoko udalerrien arteko muga administratiboak.

Demografia

Oharra: grafiko hau Wikidatan jasotako datuetatik egin da, automatikoki. Daturen bat aldatu edo eguneratu behar izanez gero, egizu Wikidatan bertan.

Jatorria

Jaiolekuari dagokionez, 2022. urtean biztanleen % 52,7 udalerri berean jaioak ziren^[4], probintziako batez bestekoaren (% 39,7) gainetik. Espainiako beste erkidego batzuetan jaiotakoak % 10,3 dira, eta atzerrian jaiotakoak % 16,7 —probintzian % 22,6—.

Udal

Prob

Best

Atze

Udalerri berean · % 52,7Probintzia berean · % 17,9Erkidegoan · % 2,3Beste erkidegoa · % 10,3Atzerrian · % 16,7

Biztanleria jaiolekuaren eta bizilekuaren arabera (2022).

Atzerrian jaiotako biztanleria

Atzerrian jaiotako 39.798 biztanleren artean, gehienak Amerikan jaioak dira (% 76,2)^[5]. Jaiolekuko herrialde nagusiak Venezuela, Kuba, Kolonbia dira.

Amer

Euro

Amerika · % 76,2Europa · % 13,9Afrika · % 5Asia · % 4,8Ozeania · % 0,1

Atzerrian jaiotakoak, eskualdeka (2025).

Venezuela13.662 · % 34,3

Kuba5.870 · % 14,7

Kolonbia2.762 · % 6,9

Argentina1.883 · % 4,7

Bolivia1.629 · % 4,1

Maroko869 · % 2,2

Ekuador704 · % 1,8

Peru646 · % 1,6

Jaiolekuko herrialde nagusiak.

Etxebizitza

INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Udalerrian 97.227 etxebizitza zeuden: 81.056 (% 83,4) nagusiak eta 16.171 (% 16,6) ez-nagusiak.^[6] Kontsumo elektrikoaren arabera, 6.529 (% 6,7) noizbehinkako erabilerakoak ziren eta 16.729 (% 17,2) hutsik zeuden.^[7] Etxebizitza nagusien % 66,7 jabetzan zegoen eta % 24,1 alokairuan.^[8]

97.227etxebizitza

81.056etxegune

16.729hutsik (% 17,2)

Etxebizitza multzoa

81.056

16.171

Etxebizitza nagusia (81.056)Ez-nagusia (bigarrena edo hutsa) (16.171)

Erabilera-intentsitatea (kontsumo elektrikoa)

73.969

16.729

Okupatuak (73.969)Noizbehinkakoak (6.529)Hutsik (16.729)

Jabetza egoera (etxebizitza nagusiak)

54.041

19.564

7.451

Jabetzan (54.041)Alokairuan (19.564)Beste erregimen bat (7.451)

Guztira 81.056 etxegune zeuden, eta horietatik 22.786 (% 28,1) pertsona bakarrekoak ziren.^[9] Etxeguneen % 67,2 familia batek osatzen zuen eta % 3,9 familiarik gabeko etxegune anitzak ziren.^[10]

Etxeguneak tamainaren arabera

Pertsona 122.786

2 pertsona22.101

3 pertsona17.149

4 pertsona11.955

5 edo gehiago7.065

Etxeguneak motaren arabera

22.786

54.435

Pertsona bakarrekoa (22.786)Familia bakarrekoa (54.435)Familiarik gabeko etxegune anitza (3.172)Bi familia edo gehiago (663)

Etxebizitzen % 51,2 1980 baino lehen eraiki ziren, eta % 18,7 2001etik aurrera.^[11] Etxebizitzen % 26,1 60 m²-tik beherako azalera zuten eta % 10,4 120 m²-tik gorakoa.^[12]

Eraikuntza garaia

1900 aurretik149

1900-19201.025

1921-19402.847

1941-19502.424

1951-19607.014

1961-197015.713

1971-198020.577

1981-199012.575

1991-200013.463

2001-201017.472

2011-2020715

Azalera erabilgarria

< 30 m²641

30-45 m²6.680

46-60 m²18.061

61-75 m²26.990

76-90 m²17.594

91-105 m²9.370

106-120 m²4.910

121-150 m²4.762

151-180 m²2.268

> 180 m²3.056

Ekonomia

Diru-sarrerak

2023. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 15.110 euro-koa zen^[13], eta etxegune bakoitzeko 39.072 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (13.366 euro) gainetik dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.036 euro) parean. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) 18.550 euro zen. Errenta gordina 18.484 euro-koa izan zen pertsonako.

Diru-sarreren iturri nagusia soldata da, guztizkoaren % 58,6^[14]. Gainerako iturriak: pentsioak (% 20,7), beste diru-sarrerak (% 14,5), langabezia-prestazioak (% 1,9), beste prestazioak (% 4,3).

59%

21%

15%

Soldata · % 58,6Pentsioak · % 20,7Langabezia · % 1,9Beste prestazioak · % 4,3Beste sarrerak · % 14,5

Diru-sarreren banaketa iturriaren arabera.

Desberdintasuna

Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da^[15]^{[oh 1]}Udalerrian indizea 33,9 da, probintziakoaren (32,1) gainetik eta Espainiakoaren (32,1) gainetik. P80/P20 zatidurak, hau da errenta-banaketaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura, 2,9 da, probintziakoaren (2,7) gainetik eta Espainiakoaren (2,8) gainetik.

Argazkiak

Estación de TITSA
Tenerifeko Auditorioa
Parlamento de Canarias
Plaza de España

Elkarteak

Club Deportivo Tenerife, futbol taldea.

Pertsonaia ezagunak

Leopoldo O'Donnell (1809-1867), militarra eta politikaria.

Ikus, gainera

Oharrak

↑ 0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.

Erreferentziak

↑ Euskaltzaindia. (PDF) 32. arauaː Espainiako erresumako autonomia-erkidegoen, probintzien eta probintzia-hiriburuen izenak. .
↑ http://www.aemet.es/es/serviciosclimaticos/datosclimatologicos/valoresclimatologicos?l=C449C&k=coo AEMET
↑ (Gaztelaniaz) «Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera)(68535)» INE (kontsulta data: 2026-07-31).
↑ INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria Santa Cruz de Tenerife.tab.
↑ INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria Santa Cruz de Tenerife.tab.
↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak udalerrika eta motaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak erabilera-intentsitatearen arabera (kontsumo elektrikoa)» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitza nagusiak jabetza-erregimenaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
↑ (Gaztelaniaz) «Etxeguneak udalerrika eta tamainaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
↑ (Gaztelaniaz) «Etxeguneak motaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak eraikuntza-urtearen arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak azaleraren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
↑ INE, «Indicadores de renta media y mediana» (ADRH), ADHR errenta Santa Cruz de Tenerife.tab.
↑ INE, «Distribución por fuente de ingresos» (ADRH), ADHR fuente Santa Cruz de Tenerife.tab.
↑ INE, «Índice de Gini y distribución de la renta P80/P20» (ADRH), ADHR gini erreferentziak.tab.

Kanpo estekak

(Gaztelaniaz) Santa Cruz Tenerifekoko Udalaren webgunea

Datuak: Q14328
Multimedia: Santa Cruz de Tenerife / Q14328

Artikulu hau Kanarietako geografiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz.

[16] 0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.

[1] Euskaltzaindia. (PDF) 32. arauaː Espainiako erresumako autonomia-erkidegoen, probintzien eta probintzia-hiriburuen izenak. .

[2] ttp://www.aemet.es/es/serviciosclimaticos/datosclimatologicos/valoresclimatologicos?l=C449C&k=coo AEMET

[3] (Gaztelaniaz) «Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera)(68535)» INE (kontsulta data: 2026-07-31).

[ine-jatorria-4] INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria Santa Cruz de Tenerife.tab.

[ine-herrialdea-5] INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria Santa Cruz de Tenerife.tab.

[INE-59525-6] (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak udalerrika eta motaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).

[INE-59531-7] (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak erabilera-intentsitatearen arabera (kontsumo elektrikoa)» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).

[INE-59529-8] (Gaztelaniaz) «Etxebizitza nagusiak jabetza-erregimenaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).

[INE-59543-9] (Gaztelaniaz) «Etxeguneak udalerrika eta tamainaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).

[INE-59544-10] (Gaztelaniaz) «Etxeguneak motaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).

[INE-59527-11] (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak eraikuntza-urtearen arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).

[INE-59528-12] (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak azaleraren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).

[ine-errenta-13] INE, «Indicadores de renta media y mediana» (ADRH), ADHR errenta Santa Cruz de Tenerife.tab.

[ine-fuente-14] INE, «Distribución por fuente de ingresos» (ADRH), ADHR fuente Santa Cruz de Tenerife.tab.

[ine-gini-15] INE, «Índice de Gini y distribución de la renta P80/P20» (ADRH), ADHR gini erreferentziak.tab.

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

[8]

[9]

[10]

[11]

[12]

[13]

[14]

[15]

[oh 1]