Mozac

Mozac
Frantziako udalerria
Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe	Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboa	metropolitar Frantzia
Eskualdea	Auvernia-Rodano-Alpeak
Departamendua	Puy-de-Dôme
Barruti	Riomeko barrutia
Kantonamendu	canton of Riom-Ouest
Izen ofiziala	Mozac
Posta kodea	63200
Geografia
Koordenatuak	45°53′38″N 3°05′42″E
Azalera	4,05 km²
Altitudea	340 m, 424 m eta 367 m
Mugakideak	Riom, Enval, Malauzat eta Marsat
Demografia
Biztanleria	3.957 (2023ko urtarrilaren 1a)
2.094 (%53,8)   (%46,2) 1.800
Dentsitatea	977 bizt/km²
Informazio gehigarria
Hiri senidetuak	Albalat de la Ribera eta Bagolino
ville-mozac.com

Mozac (frantsesez eta ofizialki: Mozac) Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Puy-de-Dôme departamenduan dago, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. Azken erroldaren arabera 3.957 biztanle zituen 4,05 km²-ko azaleran.

Geografia

Udalerri mugakideak

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Riom, Enval, Malauzat eta Marsat.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa

Mozac

Riom (1,4 km)

Marsat (2,1 km)

Ménétrol (3,3 km)

Enval (3,6 km)

Châtel-Guyon (3,8 km)

Saint-Bonnet-près-Riom (4,3 km)

Yssac-la-Tourette (4,6 km)

Volvic (4,9 km)

Châteaugay (5,1 km)

Klima

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak Erdialdeko eta Iparraldeko lautaden klima ozeaniko degradatua du. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria mendiko klima du, eta Massif Centraleko ipar-ekialdeako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: urteko prezipitazioa 800-1200 mm artekoa, urte osoan ondo banatuta). RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H1c zonan dago.

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 11 °C-koa da, 16,3 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 670 mm-koa da, urtarrilean 8,8 euri-egun eta uztailean 6,8 egun izanik. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Sayat udalerrian dago, 7,2 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 11,2 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 776,1 mm-koa delarik. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 39,5 °C-koa da, 2023ko abuztuaren 24an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -15,9 °C-koa da, 2005ko martxoaren 1an lortua.

Demografia

Biztanleria

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:

Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022 Guztira: 1.800 gizon, 2.094 emakume
% Gizonak Adina Emakumeak % 0.28   95+   0.72 0.28   90-94   1.96 2.28   85-89   2.44 2.28   80-84   2.96 5.11   75-79   2.96 6.50   70-74   9.84 6.56   65-69   5.64 4.83   60-64   7.59 8.50   55-59   6.59 6.72   50-54   7.50 7.17   45-49   7.16 7.44   40-44   5.35 5.50   35-39   6.59 4.89   30-34   4.78 5.56   25-29   3.63 3.94   20-24   2.87 5.00   15-19   6.45 6.44   10-14   6.02 4.56   5-9   4.82 6.17   0-4   4.15
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta.

Hazkunde begetatiboa

Urtea 2008 2009 2010 2011 2012 2013 2014 2015 2016 2017 2018 2019 2020 2021 2022 2023 2024 2025 Hazkunde begetatiboa 14 −6 6 9 2 −1 −15 15 −1 −18 −5 −2 −16 −11 −28 −19 −8 −21 Jaiotzak 43 39 42 39 51 39 29 45 28 31 46 33 34 32 26 25 29 29 Heriotzak 29 45 36 30 49 40 44 30 29 49 51 35 50 43 54 44 37 50 Honakoa hazkunde begetatiboa erakusten duen grafiko bat da, hau da, urte batean jaiotakoei hildakoak kentzearen emaitza. Datuak INSEE erakundeak eskaintzen ditu eta Wikimedia Commonsen daude eskuragarri. Aldaketaren bat egin behar bada, bertan egin beharko da.

Familiak eta etxeguneak

2023 erroldaren arabera, Mozac udalerrian 3.837 biztanle zeuden eta 1.724 elkarbizitza unitate, hau da, 2,23 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren (% 32,8). Kide bakarreko elkarbizitza-unitateak % 29,6 ziren, Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).

3.837biztanle

1.724elkarbizitza-unitate

2,23lagun elkarbizitza-unitateko

1.200familia

Udalerria

% 24

% 33

% 12

% 30

Metropolitar Frantzia

% 24

% 26

% 10

% 39

Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 1.200 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (566). Guraso bakarreko 220 familietatik 153etan ama zen guraso bakarra. 637 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 225k seme-alaba bakarra zuten etxean, 262k bi, eta 75k hiru edo gehiago. Seme-alabadun 414 bikoteetatik 48tan (% 11,6) seme-alabaren bat bikotekide baten aurreko harreman batekoa zen.

566

414

220

Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra

25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean637

Seme-alaba bat225

Bi seme-alaba262

Hiru seme-alaba66

Lau edo gehiago9

15 urte edo gehiago zituzten 3.351 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 2,7 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 29,0. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 65-79 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 74,9). 80 urte edo gehiagoko 345 biztanleetatik 285 baino ez ziren elkarbizitza-unitateetan bizi; gainerako 60 kolektibitateren batean.

Bakarrik bizi da

15-24% 3

25-39% 10

40-54% 12

55-64% 17

65-79% 22

80 +% 29

Bikotean bizi da

15-24% 5

25-39% 70

40-54% 72

55-64% 72

65-79% 75

80 +% 54

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 44,3 ezkonduta zegoen, eta beste % 17,8 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 9,0 izatezko bikotean eta % 8,8 PACS bidez lotuta). % 23,7 ezkongabeak ziren, % 7,9 alargunak eta % 6,3 dibortziatuak.

Ezkonduta% 44,3

Ezkongabea% 23,7

Izatezko bikotean% 9,0

PACS bidez lotuta% 8,8

Alarguna% 7,9

Dibortziatuta% 6,3

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 38,7), erdi-mailako lanbideak (% 16,6), enplegatuak (% 13,3), goi-mailako langileak (% 11,9). Talde nagusia (erretiratuak, % 38,7) Puy-de-Dôme departamenduko batez bestekoaren (% 31,8) gainetik dago. Ez zen nekazaririk erregistratu erreferentziazko pertsona gisa.

Udalerria

% 12

% 17

% 13

% 11

% 39

Puy-de-Dôme

% 11

% 15

% 15

% 13

% 32

Metropolitar Frantzia

% 13

% 16

% 15

% 14

% 30

NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

Taula osoa: elkarbizitza-unitateak eta familiak, 2023

Kopurua % Elkarbizitza-unitateak Seme-alabekin bizi ziren bikoteak 414 % 24,0 Etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak 566 % 32,8 Guraso bakarrekoak 210 % 12,2 Kide bakarrekoak 510 % 29,6 Bestelakoak 24 % 1,4 Familiak Seme-alabarik gabeko bikoteak 566 % 47,2 Seme-alabadun bikoteak 414 % 34,5 Guraso bakarrekoak 220 % 18,3 25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean 637 % 53,1 Seme-alaba bat 225 % 18,8 Bi seme-alaba 262 % 21,8 Hiru seme-alaba 66 % 5,5 Lau seme-alaba edo gehiago 9 % 0,8 Egoera zibila (15 urte edo gehiago) Ezkonduta 1.486 % 44,3 Izatezko bikotean 300 % 9,0 PACS bidez lotuta 296 % 8,8 Ezkongabea 794 % 23,7 Alarguna 265 % 7,9 Dibortziatuta 212 % 6,3 Erreferentziazko pertsonaren lanbidea Nekazariak 0 % 0,0 Artisau, merkatari eta enpresa-buruak 86 % 5,0 Goi-mailako langileak 205 % 11,9 Erdi-mailako lanbideak 287 % 16,6 Enplegatuak 230 % 13,3 Eskulangileak 196 % 11,4 Erretiratuak 668 % 38,7 Bestelakoak 53 % 3,1 Iturria: INSEE, RP2023.

Etxebizitza

2023 erroldaren arabera, udalerrian 1.855 etxebizitza zeuden. Horietatik 1.732 egoitza nagusi ziren, 30 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 94 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (1.655), eta apartamentuak gutxi ziren (192). Egoitza nagusietatik 1.306 beren jabearen bizilekuak ziren, 398 alokairuan zeuden, 176 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 28 doan lagata.

1.855etxebizitza

1.732egoitza nagusi

1.655etxe

192apartamentu

Etxebizitza multzoa

1.732

Egoitza nagusia (1.732)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (30)Hutsik (94)

Etxe mota

1.655

192

Etxea (1.655)Apartamentua (192)

Jabetza egoera

1.306

398

176

Jabeak (1.306)Alokairuan (398)HLM (176)Doan lagata (28)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (625).

Eraikuntza garaia

1919 aurretik113

1919-194568

1946-1970287

1971-1990625

1991-2005268

2006-2020264

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (937). Gas sarea zen berogailu mota nagusia (942 etxebizitzatan). 1.407 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 720 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 918tan bi edo gehiago.

Gela kopurua

1 gela10

2 gela53

3 gela210

4 gela523

5 gela edo gehiago937

Berogailu mota

942

529

189

Gas sarea (942)Fuel-olioa (61)Elektrizitatea (529)Gas botila (11)Bestelakoak (189)

Aparkalekua eta ibilgailuak

1.407aparkalekua

720ibilgailu 1

918ibilgailu 2+

Taula osoa: etxebizitzak, 2023

Kopurua % Etxebizitza multzoa Egoitza nagusia 1.732 % 93,4 Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa 30 % 1,6 Hutsik 94 % 5,1 Etxe mota Etxeak 1.655 % 89,2 Apartamentuak 192 % 10,4 Gela kopurua (egoitza nagusiak) 1 gela 10 % 0,6 2 gela 53 % 3,1 3 gela 210 % 12,1 4 gela 523 % 30,2 5 gela edo gehiago 937 % 54,1 Eraikuntza garaia (egoitza nagusiak) 1919 aurretik 113 % 6,5 1919-1945 68 % 3,9 1946-1970 287 % 16,6 1971-1990 625 % 36,1 1991-2005 268 % 15,5 2006-2020 264 % 15,2 Jabetza egoera (egoitza nagusiak) Jabeak 1.306 % 75,4 Alokairuan 398 % 23,0 HLM 176 % 10,2 Doan lagata 28 % 1,6 Berogailu mota (egoitza nagusiak) Gas sarea 942 % 54,4 Fuel-olioa 61 % 3,5 Elektrizitatea 529 % 30,5 Gas botila 11 % 0,6 Bestelakoak 189 % 10,9 Aparkalekua eta ibilgailuak (egoitza nagusiak) Aparkalekua 1.407 % 81,2 Ibilgailu bat 720 % 41,6 Bi ibilgailu edo gehiago 918 % 53,0 Iturria: INSEE, RP2023.

Ekonomia

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 2.228 biztanleetatik 1.699 aktibo ziren (% 76,3), horietako 1.560 lanean (% 70,0) eta 139 langabezian (aktiboen % 8,2).

2.22815-64 urteko biztanle

% 76,3aktibo

% 70,0lanean

% 8,2langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 35,3

25-54 urte% 93,1

55-64 urte% 62,6

Gizonak% 76,4

Emakumeak% 76,1

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 26,3

BEPC, brebeta% 11,4

CAP-BEP% 10,3

Batxilergoa% 7,6

Goi-mailako +2% 4,5

Goi-mailako +3/4% 3,5

Goi-mailako +5% 4,0

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 8,2). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

529 ez-aktibotik 242 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 45,7), 130 erretiraturik zeuden (% 24,6) eta 157 bestelako ez-aktibo ziren (% 29,7).

Ez-aktiboak

% 46

% 25

% 30

Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria

% 20

% 31

% 28

% 15

NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 1.182 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 1.560 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.

1.182enplegu udalerrian

% 87,8soldatapeko

% 12,2ez-soldatapeko

NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 29.720 eurokoa zen, eta biztanleen % 8 pobrezian bizi zen (bizimoduaren medianaren % 60tik behera).

29.720 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 26.040 €

% 8,0pobrezia-tasa▼ Dep.: % 14,8

Departamenduarekiko konparaketa xehea

Pobrezia-tasa adinaren arabera (departamendua) 18 urtez azpiko% 21,0 18-29 urte% 21,2 30-39 urte% 14,2 40-49 urte% 14,2 50-64 urte% 12,3 65-74 urte% 9,0 75 urte eta gehiago% 8,5 Pobrezia-tasa etxebizitza-erregimenaren arabera (departamendua) Jabeak% 6,3 Errentariak% 31,2 Eskuragarri dagoen errentaren osaera (departamendua) INSEEk «eskuragarri dagoen errenta» horrela eraikitzen du: jarduera-errenta + pentsioak + ondarea + gizarte-prestazioak (batuz % 100 baino gehiago ematen dute) ken zuzeneko zergak (batez ere errentaren gaineko zerga). Jarduera-errenta% 68,7 Pentsio/erretiroak% 30,0 Ondarea, bestelakoak% 11,9 Gizarte-prestazioak% 4,7 Zuzeneko zergak−% 15,3 Jarduera-errenta zatitzen bada: soldatak % 61,8, ez-soldatapekoen errenta % 4,8, langabezia-sariak % 2,0.

Ekonomia jarduerak

2007an zeuden 179 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 8 janari enpresak ziren, 3 material elektrikoaren fabrikazioko enpresak ziren, 4 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 29 eraikuntza enpresak ziren, 68 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 4 garraio enpresak ziren, 7 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 7 finantziazio enpresak ziren, 7 higiezinen enpresak ziren, 17 zerbitzu enpresak ziren, 12 administrazio publikoko enpresak ziren eta 12 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.

2009an zeuden norbanakoentzako 53 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 1 banku bulegoa, 8 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 2 ibilgailuen ikuskaritza teknikoko lekuak, 2 igeltseroak, 4 margolariak, 7 zurginak, 4 iturginak, 3 argiketariak, 1 eraikuntza enpresa, 5 ile apaindegiak, 4 albaitariak, 1 aldi baterako lan enpresa, 5 jatetxeak, 2 higiezinen agentziak, 1 tintoreria eta 2 apaindegiak.

2009an zeuden 23 establezimendu komertzialetatik, 1 supermerkatu zen, 2 brikolaje denda handika, 1 120 m² baino gehiagoko denda zen, 2 120 m² baino gutxiagoko dendak, 5 okindegiak, 2 harategiak, 2 liburu dendak, 1 zapata-denda zen, 1 altzari denda zen, 3 kirol-dendak, 1 drogeria zen eta 2 lore-dendak ziren.

2000. urtean Mozac udalerrian 5 nekazaritza-ustiategi zeuden.

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

2009an zeuden 2 osasun-ekipamenduak botika ziren.

2009an haur-eskola 1 eta lehen-hezkuntzako eskola 1 zegoen.

Kanpo estekak

• (Frantsesez)Résumé statistique INSEEren udalerriko estatistiken laburpena.
• (Frantsesez)Évolution et structure de la population INSEEren udalerriko datuen fitxa.
• (Frantsesez)France par comune Frantziako udalerri guztietako datu zehatzak mapa baten bitartez eskuragarri.

• Datuak: Q673842
• Multimedia: Mozac / Q673842