Lyas

Lyas
Frantziako udalerria
Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe	Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboa	metropolitar Frantzia
Eskualdea	Auvernia-Rodano-Alpeak
Departamendua	Ardèche
Izen ofiziala	Lyas
Posta kodea	07000
Geografia
Koordenatuak	44°44′22″N 4°35′59″E
Azalera	7,95 km²
Altitudea	220 m, 803 m eta 543 m
Mugakideak	Coux, Flaviac, Pranles, Privas, Saint-Vincent-de-Durfort eta Veyras
Demografia
Biztanleria	592 (2023ko urtarrilaren 1a)
284 (%47,7)   (%52,3) 312
Dentsitatea	74 bizt/km²
lyas.fr

Lyas Frantziako udalerri bat da Ardeche departamenduan dagoena, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. Azken erroldaren arabera 592 biztanle zituen 7,95 km²-ko azaleran.

Geografia

Udalerri mugakideak

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Coux, Flaviac, Pranles, Privas, Saint-Vincent-de-Durfort eta Veyras.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa

Lyas

Pranles (2,2 km)

Privas (2,6 km)

Coux (3,1 km)

Veyras (3,8 km)

Creysseilles (4,3 km)

Les Ollières-sur-Eyrieux (5,2 km)

Alissas (5,7 km)

Klima

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima mediterraneo aldatua du. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Csa motakoa da: Mediterraneoko klima epela, uda bero eta lehorrarekin. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria mendiko klimaren eta klima mediterraneoren arteko trantsizio-eremuan dago, eta erdiko Rodano haranako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: urteko anplitude termiko handia (4-20 °C); aire lehorra urte osoan; mistral haize gogorra; prezipitazio handiak udazkenean). RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H2d zonan dago.

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 12,5 °C-koa da, 3,6 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 1109 mm-koa da, urtarrilean 7,2 euri-egun eta uztailean 4,8 egun izanik. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Chomérac udalerrian dago, 5,9 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 13,2 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 1104,9 mm-koa delarik. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 41,3 °C-koa da, 2023ko abuztuaren 23an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -20 °C-koa da, 1971ko urtarrilaren 4an lortua.

Demografia

Biztanleria

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:

Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022 Guztira: 312 gizon, 284 emakume
% Gizonak Adina Emakumeak % 0.00   95+   0.00 1.60   90-94   1.76 3.21   85-89   4.93 6.09   80-84   3.52 6.09   75-79   3.17 1.60   70-74   3.52 7.37   65-69   8.45 12.18   60-64   4.93 3.21   55-59   1.76 15.71   50-54   13.73 6.09   45-49   8.45 6.41   40-44   7.04 1.60   35-39   7.04 6.41   30-34   5.28 1.60   25-29   1.76 4.81   20-24   3.52 6.41   15-19   3.52 3.21   10-14   7.04 4.81   5-9   5.28 1.60   0-4   5.28
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta.

Hazkunde begetatiboa

Urtea 2008 2009 2010 2011 2012 2013 2014 2015 2016 2017 2018 2019 2020 2021 2022 2023 2024 2025 Hazkunde begetatiboa 5 3 2 5 −6 1 1 −2 6 3 4 1 −2 2 −1 1 −4 0 Jaiotzak 6 8 2 6 0 4 4 1 7 6 6 4 1 5 2 5 0 3 Heriotzak 1 5 0 1 6 3 3 3 1 3 2 3 3 3 3 4 4 3 Honakoa hazkunde begetatiboa erakusten duen grafiko bat da, hau da, urte batean jaiotakoei hildakoak kentzearen emaitza. Datuak INSEE erakundeak eskaintzen ditu eta Wikimedia Commonsen daude eskuragarri. Aldaketaren bat egin behar bada, bertan egin beharko da.

Familiak eta etxeguneak

2023 erroldaren arabera, Lyas udalerrian 592 biztanle zeuden eta 279 elkarbizitza unitate, hau da, 2,12 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren (% 34,4). Kide bakarreko elkarbizitza-unitateak % 34,1 ziren, Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).

592biztanle

279elkarbizitza-unitate

2,12lagun elkarbizitza-unitateko

184familia

Udalerria

% 25

% 34

% 34

Metropolitar Frantzia

% 24

% 26

% 10

% 39

Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 184 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (96). Guraso bakarreko 19 familietatik 15etan ama zen guraso bakarra. 115 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 29k seme-alaba bakarra zuten etxean, 25k bi, eta 15k hiru edo gehiago.

96

69

19

Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra

25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean115

Seme-alaba bat29

Bi seme-alaba25

Hiru seme-alaba10

Lau edo gehiago5

15 urte edo gehiago zituzten 510 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 4,3 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 33,3. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 65-79 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 75,6).

Bakarrik bizi da

15-24% 4

25-39% 18

40-54% 14

55-64% 27

65-79% 24

80 +% 33

Bikotean bizi da

15-24% 0

25-39% 68

40-54% 75

55-64% 71

65-79% 76

80 +% 58

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 45,5 ezkonduta zegoen, eta beste % 20,0 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 10,0 izatezko bikotean eta % 10,0 PACS bidez lotuta). % 22,9 ezkongabeak ziren, % 4,9 alargunak eta % 6,7 dibortziatuak.

Ezkonduta% 45,5

Ezkongabea% 22,9

Izatezko bikotean% 10,0

PACS bidez lotuta% 10,0

Dibortziatuta% 6,7

Alarguna% 4,9

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 29,0), enplegatuak (% 15,8), eskulangileak (% 14,0), goi-mailako langileak (% 12,2). Talde nagusia (erretiratuak, % 29,0) Ardèche departamenduko batez bestekoaren (% 36,8) azpitik dago. 5 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 1,8).

Udalerria

% 12

% 12

% 16

% 14

% 29

% 9

Ardèche

% 15

% 15

% 15

% 37

Metropolitar Frantzia

% 13

% 16

% 15

% 14

% 30

NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

Taula osoa: elkarbizitza-unitateak eta familiak, 2023

Kopurua % Elkarbizitza-unitateak Seme-alabekin bizi ziren bikoteak 69 % 24,7 Etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak 96 % 34,4 Guraso bakarrekoak 19 % 6,8 Kide bakarrekoak 95 % 34,1 Bestelakoak 0 % 0,0 Familiak Seme-alabarik gabeko bikoteak 96 % 52,2 Seme-alabadun bikoteak 69 % 37,5 Guraso bakarrekoak 19 % 10,3 25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean 115 % 62,5 Seme-alaba bat 29 % 15,8 Bi seme-alaba 25 % 13,6 Hiru seme-alaba 10 % 5,4 Lau seme-alaba edo gehiago 5 % 2,7 Egoera zibila (15 urte edo gehiago) Ezkonduta 232 % 45,5 Izatezko bikotean 51 % 10,0 PACS bidez lotuta 51 % 10,0 Ezkongabea 117 % 22,9 Alarguna 25 % 4,9 Dibortziatuta 34 % 6,7 Erreferentziazko pertsonaren lanbidea Nekazariak 5 % 1,8 Artisau, merkatari eta enpresa-buruak 19 % 6,8 Goi-mailako langileak 34 % 12,2 Erdi-mailako lanbideak 34 % 12,2 Enplegatuak 44 % 15,8 Eskulangileak 39 % 14,0 Erretiratuak 81 % 29,0 Bestelakoak 24 % 8,6 Iturria: INSEE, RP2023.

Etxebizitza

2023 erroldaren arabera, udalerrian 363 etxebizitza zeuden. Horietatik 286 egoitza nagusi ziren, 39 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 38 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (296), eta apartamentuak gutxi ziren (64). Egoitza nagusietatik 233 beren jabearen bizilekuak ziren, 48 alokairuan zeuden, 0 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 5 doan lagata.

363etxebizitza

286egoitza nagusi

296etxe

64apartamentu

Etxebizitza multzoa

286

39

38

Egoitza nagusia (286)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (39)Hutsik (38)

Etxe mota

296

64

Etxea (296)Apartamentua (64)

Jabetza egoera

233

48

Jabeak (233)Alokairuan (48)Doan lagata (5)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1919 aurretik artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (85).

Eraikuntza garaia

1919 aurretik85

1919-194519

1946-197023

1971-199072

1991-200541

2006-202045

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (147). 102 etxebizitzatan berogailu mota "bestelakoa" erabiltzen zen, INSEEk gehiago zehazten ez duena. 207 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 120 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 144tan bi edo gehiago.

Gela kopurua

1 gela7

2 gela20

3 gela44

4 gela70

5 gela edo gehiago147

Berogailu mota

27

51

99

102

Gas sarea (27)Fuel-olioa (51)Elektrizitatea (99)Gas botila (8)Bestelakoak (102)

Aparkalekua eta ibilgailuak

207aparkalekua

120ibilgailu 1

144ibilgailu 2+

Taula osoa: etxebizitzak, 2023

Kopurua % Etxebizitza multzoa Egoitza nagusia 286 % 78,8 Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa 39 % 10,7 Hutsik 38 % 10,5 Etxe mota Etxeak 296 % 81,5 Apartamentuak 64 % 17,6 Gela kopurua (egoitza nagusiak) 1 gela 7 % 2,4 2 gela 20 % 7,0 3 gela 44 % 15,4 4 gela 70 % 24,5 5 gela edo gehiago 147 % 51,4 Eraikuntza garaia (egoitza nagusiak) 1919 aurretik 85 % 29,7 1919-1945 19 % 6,6 1946-1970 23 % 8,0 1971-1990 72 % 25,2 1991-2005 41 % 14,3 2006-2020 45 % 15,7 Jabetza egoera (egoitza nagusiak) Jabeak 233 % 81,5 Alokairuan 48 % 16,8 HLM 0 % 0,0 Doan lagata 5 % 1,7 Berogailu mota (egoitza nagusiak) Gas sarea 27 % 9,4 Fuel-olioa 51 % 17,8 Elektrizitatea 99 % 34,6 Gas botila 8 % 2,8 Bestelakoak 102 % 35,7 Aparkalekua eta ibilgailuak (egoitza nagusiak) Aparkalekua 207 % 72,4 Ibilgailu bat 120 % 42,0 Bi ibilgailu edo gehiago 144 % 50,3 Iturria: INSEE, RP2023.

Ekonomia

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 344 biztanleetatik 265 aktibo ziren (% 77,0), horietako 234 lanean (% 68,0) eta 31 langabezian (aktiboen % 11,7).

34415-64 urteko biztanle

% 77,0aktibo

% 68,0lanean

% 11,7langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 34,0

25-54 urte% 93,3

55-64 urte% 61,8

Gizonak% 80,4

Emakumeak% 73,7

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 33,3

BEPC, brebeta% 23,1

CAP-BEP% 13,0

Batxilergoa% 16,4

Goi-mailako +2% 5,4

Goi-mailako +3/4% 6,5

Goi-mailako +5% 2,9

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 11,7). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

79 ez-aktibotik 29 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 36,7), 31 erretiraturik zeuden (% 39,2) eta 19 bestelako ez-aktibo ziren (% 24,1).

Ez-aktiboak

% 37

% 39

% 24

Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria

% 15

% 27

% 29

% 15

NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 41 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 234 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.

41enplegu udalerrian

% 51,2soldatapeko

% 48,8ez-soldatapeko

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 27.740 eurokoa zen.

27.740 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 24.820 €

Departamenduarekiko konparaketa xehea

Pobrezia-tasa adinaren arabera (departamendua) 18 urtez azpiko% 22,7 18-29 urte% 17,4 30-39 urte% 16,6 40-49 urte% 17,1 50-64 urte% 13,9 65-74 urte% 10,3 75 urte eta gehiago% 9,5 Pobrezia-tasa etxebizitza-erregimenaren arabera (departamendua) Jabeak% 8,2 Errentariak% 30,3 Eskuragarri dagoen errentaren osaera (departamendua) INSEEk «eskuragarri dagoen errenta» horrela eraikitzen du: jarduera-errenta + pentsioak + ondarea + gizarte-prestazioak (batuz % 100 baino gehiago ematen dute) ken zuzeneko zergak (batez ere errentaren gaineko zerga). Jarduera-errenta% 62,4 Pentsio/erretiroak% 33,6 Ondarea, bestelakoak% 12,8 Gizarte-prestazioak% 5,0 Zuzeneko zergak−% 13,9 Jarduera-errenta zatitzen bada: soldatak % 54,9, ez-soldatapekoen errenta % 4,9, langabezia-sariak % 2,6.

Ekonomia jarduerak

2007an zeuden 17 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 1 janari enpresa zen, 6 eraikuntza enpresak ziren, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 1 higiezinen enpresa zen, 3 zerbitzu enpresak ziren, 1 administrazio publikoko enpresa zen eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.

2009an zeuden norbanakoentzako 6 zerbitzu publikoetatik, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia zen, 1 igeltseroa, 1 margolaria, 2 iturginak eta 1 argiketaria.

2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra okindegi bat zen.

2000. urtean Lyas udalerrian 10 nekazaritza-ustiategi zeuden.

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.

Kanpo estekak

• (Frantsesez)Résumé statistique INSEEren udalerriko estatistiken laburpena.
• (Frantsesez)Évolution et structure de la population INSEEren udalerriko datuen fitxa.
• (Frantsesez)France par comune Frantziako udalerri guztietako datu zehatzak mapa baten bitartez eskuragarri.

• Datuak: Q24130
• Multimedia: Lyas / Q24130